تقدیم به  نادیه

بعد از چند ماه داستانم را تمام می کنم و صبح می برم انتشارات تا بدهم آقای مستوفی. داستان را می گیرد و بدون آنکه بخواند می چپاند توی آن کشویی که صدای در گارا ژ را میدهد. می پرسم:

« نمی خوانیدش؟ »

 می گوید: « وقت ندارم، عصر سر فرصت می خونم و بهتون زنگ می زنم »

 از انتشارات که بیرون می آیم ساعت را نگاه می کنم. دیرم شده و باید با تاکسی بروم ولی هر چه می گردم پولی پیدا نمی کنم. فقط چند تا بلیط هست و با اتوبوس می روم اداره. باز باید یک ساعت قربان صدقه رییس بروم تا صدایش را پایین بیاورد و قول بگیرد که دفعه آخرم است و من هم دیگر نمی توانم تقاضای مساعده کنم. عصر را پیاده تا خانه می روم. هنوز کفشهایم را در نیاورده ام که مهوش می گوید آقای مستوفی زنگ زده و گفته خودم را سریع برسانم انتشاراتی و زل زد در چشمهایم. ته مانده پول زنم را می گیرم و می روم به انتشاراتی.

 آقای مستوفی را می بینم که نشسته است و چه پکهایی میزند به سیگارش. سلام می کنم. دود را بیرون می دهد و سیگار ناتمام را بدون آنکه خاموش کند در زیرسیگاری می اندازد. تقریبا بلند می شود، دستهایش را روی میز تکیه ی آن هیکل درشت می کند و جواب سلام نداده شروع می کند به فریاد:

« مگه من مسخره ی شما هستم آقا؟ »

 در گارا ژ را باز می کند و داستان را محکم می کوبد روی میز و می گوید:

« این داستانه آووردید؟ »

پیش خودم می گویم حتما دوباره نقاشی های مینا را به جای داستان آورده ام. برداشتم و بازش کردم. دیدم که نه، همان است که باید باشد. شیر آب خیالی را با دست راستم باز کردم و منتظر ماندم. باقی ی دود سیگار طوری از جلوی سرش بلند شد که پس از رد شدن از صورت سرخش احساس کردم از سرش دود بلند شد و خنده ام گرفت و به چه زحمتی جلو خنده ام را گرفتم. گفت:

« یعنی واقعا متوجه نشدید؟ »

 شیر خیالی را باز هم باز کردم. صدایش را بالا برد:

 « آقا شما من را مسخره کردید یا نویسندگی را؟ »

 دیگر نتوانستم صبر کنم تا هر چه می خواهد بگوید.

 « آقای مستوفی چی شده؟ »

- « هیچی آقا، هیچی. فقط این داستان نقطه نداره، کاما نداره، یعنی هیچی نداره. فقط حروف. این هم شد داستان؟ »

 این بار ولی خندیدم، نه بلند، و با سر حق را به او دادم و گفتم:

 « آهان. نقطه. بله خواستم یه داستان بدون نقطه بنویسم »

 بعد دیگر نمی دانستم چطور توضیح بدهم و فقط گفتم:

« نقطه، می دونید نقطه.... چطور بگم ..... ببینید نقطه نویسنده را محدود می کنه و تا میای حق مطلب را ادا کنی به نقطه می رسی یا کاما یا هزار کوفت و زهر مار ....»

 مستوفی که سیگار دیگری روشن کرده بود نگذاشت حرفم را تمام کنم و پرید وسط حرفم:

 « بسه آقا بسه. به شما هم می گند نویسنده؟ مگه ادبیات مسخره جنابعالیه که هر وقت خواستی نقطه هر وقت نخواستی نه؟ نخیر آقا. تشریف بیارید کنار بنده تا نقطه گذاری کنیم. »

 تا خواستم حرفی بزنم صندلی را کشیده بود جلو و من نشسته بودم و خودکار را نمی دانم از کجایش درآورد و شروع کرد. من هم هاج و واج مانده بودم.

 « آقای مستوفی قربونت برم اجازه بده همینجور چاپ بشه. نقطه خواننده را محدود می کنه، نویسنده را هم بیشتر. حق مطلب ادا نمیشه. »

نخیر گوشش بدهکار نبود. دیگر شروع کرده بود به گذاشتن این نقطه های لعنتی و من قربان صدقه اش می رفتم.

«آقای مستوفی فدات بشم نکن. ااا اینجا نقطه نذار، اینجا چرا ویرگول میذاری؟ آقای مستوفی تورا به خاک عزیزات نکن. آخه من سوال نکردم که علامت سوال میذاری. » خودکار را محکم زد روی میز، یک نفس عمیق کشید، یک پک زد و بدون اینکه حرفی بزند شروع کرد به خط خطی کردن داستان و هر چه بافته بودم رشته کرد و زیرلب تند تند حرف هایی می زد و من هم قربان صدقه اش می رفتم که نکند و می کرد. کارهای دیگرم را او چاپ کرده بود و حقی داشت بر گردن من و نمی توانستم جلوی او را بگیرم.

 « آقای مستوفی نکن. نزن این نقطه ها را. این همه کتاب چاپ کردی، این همه نقطه گذاشتی چی شد؟ یکی هم بی نقطه. »

خودکار را گذاشت و سیگارش را خاموش کرد و چه هوسی کرده بودم یکی بکشم. حیف که به مهوش قول داده ام روزی پنج نخ بکشم و سهم امروز را کشیده ام. سیگار را مثل یک نقطه له کرد و برگشت به طرف من:

 « نمیشه آقا . نمیشه. کار حساب داره. داستان باید جمله بندی بشه، پاراگراف بندی بشه. همینجوری که نمیشه. نخیر. اگه می خواهید من چاپ کنم میگم نمیشه. » منم که نگاهم روی داستان بود که تکه تکه انگار رویش سیگار خاموش کرده بود گفتم:

« حق مطلب با نقطه نمی رسه، مکث میاره، مکث. من که جمله نمی نویسم، داستان می نویسم. من حق مطلبم یه داستانه نه صد تا جمله. نکن آقای مستوفی شما که دوباره شروع کردی. »

 و او می زد و می رفت و این صفحه و آن صفحه. دیگر نتوانستم. سیگارم را در آوردم و روشن کردم، دیگر هم روی داستان نگاه نکردم. توی اتاق قدم می زدم و از عصبانیت خاکستر سیگار را روی زمین می ریختم تا شاید بگوید که نریز آقا نریز و من هم بهانه پیدا کنم و بگویم که اصلا نخواستم و او هم مثل اینکه فهمیده بود که حرفی نمی زد. تمام که شد داد دستم. مثل سهراب که در دست رستم مرده بود داستان عزیزم، داستان بی نقطه ام را گرفتم و نشستم روی صندلی تا عزایش را بگیرم.

 « آقای مستوفی چرا این کلمه را خط زدی؟ » او هم که از جنایت خود راضی به نظر می رسید دیگر خندان شده بود:

 « سیاسیه آقا نمیشه. اجازه چاپ نمیدن. خودتون که مستحضر هستید. »

من هم بلند شدم و به طرف در رفتم. سهرابم روی دستانم بود و دیگر گوشم نمی شنید که حتما آقای مستوفی داشت داد می زد کجا آقا مگه من مسخره ی شما هستم؟ داستان را داشتم می خواندم و به آن نقطه ها، علامتهای ایست، سه نقطه های ننویسید نگاه می کردم و زارزار به حال داستان بی نقطه ام که دیگر پر از نقطه است نگاه می کردم و به حال خودم گریه می کردم.

 به خانه که رسیدم پاکت سیگار تمام شده بود.

زن گفت: من رفتم.

مرد گفت: به جهنم.

زن گفت: من واقعا رفتم.

مرد گفت: واقعا به جهنم.

اینکه چرا آن شب ما چهار نفر هر کدام در جایی از اتاق بودیم و میز ناهار خوری در آشپزخانه خالی بود شاید به خاطر این بود که نمی توانستیم سنگینی ی نگاه کردن به صندلی ی خالی ی نادر را در نگاه همدیگر تحمل کنیم.

زمانی که به ظاهر برای خوردن آب به آشپزخانه رفتم تا به میز ناهار خوری نگاه کنم، بطری ی خالی ی عرق و پنج لیوان روی میز بود و هنوز یک لیوان تا نیمه عرق داشت.

« چرا نمی خوری؟ » افشین به نادر گفته بود و او لیوان را تا بالا برد، مزه ای کرد و دوباره گذاشت و بلند شد و رفت کنار شومینه روی صندلی نشست. همان صندلی ی چوبی که با یک تکان مانند پاندول ساعت حرکت می کرد، ولی نادر تکان نداد، پاکت سیگار را در آورد و یکی روشن کرد. روی صندلی یله داده بود و دود را در سینه نگه داشت، مثل موقعی که دور هم بودیم و او دود را مدتها در سینه نگه می داشت و موقع بیرون دادن با چشمانی پر از موفقیت می گفت: « جذب کامل، حال کردید؟ » ولی جذب کامل نکرد، دود را بیرون داده بود و ادامه می داد.

مهرداد آهسته به طرف آشپزخانه می آمد. نزدیک آشپزخانه که شد رفتم سر یخچال، باز کردم،آب را برداشتم، لیوانی ریختم و خوردم و از مهرداد پرسیدم و به او هم آب دادم.

شب شده بود و ما عرق را تا آخر خورده بودیم. کم بود و مست نکردیم. فقط سیاوش کمی بی حال شده بود که آخر شب هم بالا آورد.

نادر سیگار دستش بود. نفهمیدم چندمین سیگارش است. حرفی نزده بود، ما هم نپرسیده بودیم. تنها حرفی که تا آخر آن شب زد به سیاوش بود که پرسید: « بهتر شدی؟ » و او در جواب سری تکان داده بود.

پارچ را در یخچال گذاشتم. کنار میز ایستادم و لیوان نیمه پر را برداشتم و نگاه کردم. نادر می گفت: « عرق را تا ریختی باید بخوری لِفتش بدی پریده، دیگه حال نمیده. »

سیاوش زیر گریه زد، به نادر گفته بود: « نخاله ی جمع » و نادر نزدیک آمده بود و دستش را روی شانه ی سیاوش گذاشته بود و دست دیگر در جیب، سرش پایین بود و گفته بود: « خیلی بچه ای، میدونستی؟ » و بیرون رفته بود و شب دیروقت، مست برگشته بود و رفته بود در اتاقش.

بحث را نادر شروع کرده بود و ما گوش می دادیم که مرتب می گفت: « باید حواسمون جمع باشه، اوضاع مثل سابق نیست. » و من ترسیده بودم و سیاوش می خندید و افشین پرسیده بود: «از کجا میدونی؟ » و نادر نگفته بود و سیاوش گفته بود نخاله ی جمع.

سیاوش دیگر گریه نمی کرد و حالا سیگار می کشید. افشین روزنامه را گذاشته بود روی پا و با انگشت های دست خود بازی می کرد. روزنامه را نادر خریده بود و داخل که شد چند بار روزنامه را زد سر شانه های من و داد دستم و گفت: «حدسم درست بود، باید فرار کنیم » و من ترسیده بودم و همانجا روزنامه را باز کردم، خواندم و چیزهایی دستگیرم شد. من چمدانها را جمع کرده بودم و سیاوش گفته بود: « هیچ کس از اینجا تکون نمی خوره » و نادر زده بود توی گوشش و عذرخواهی کرده بود.

بابک ساکت بود و آلبوم عکس ویلایی که پنج نفری رفته بودیم را ورق میزد، همانجایی که نادر گفته بود باید چند ماهی مخفی بشویم و بابک گفته بود: «ترسو» و من ترسیده بودم.

من گفته بودم که بهتر است به حرف نادر گوش کنیم و بقیه توجهی نکردند و شب عرق خوردیم و نادر نخورد.

غذایمان تمام شده بود و چیزی نمانده بود. یکی از ما بایستی بیرون می رفت و غذا می خرید. نادر بلند شد. « اینجا در امانیم، کسی حق ورود نداره، ولی بیرون خیلی خطرناکه، حواستون را جمع کنید. »

روزنامه چیزهایی نوشته بود و نادر گفته بود و کسی گوش نکرد. افشین زیر لب حرف زده بود، سیاوش خندیده بود و من روزنامه را خوانده بودم و ترسیده بودم.

همه به نادر نگاه کرده بودند که چطور با خنده بیرون رفت. سیاوش هم خندید. صدایی به زبان بیگانه بلند شده بود، سه مرتبه، و دو مرتبه شلیک. همگی رفته بودیم پشت پنجره و دیدیم که نادر با آن لبخند روی لبها و سینه ای شکافته در وسط خیابان افتاده بود.

ما فقط نگاه کردیم و سیاوش دیگر نخندیده بود.

تا بردن جنازه پشت پنجره ایستاده بودیم.

هر کدام در گوشه ای از اطاق بودیم. سیاوش سیگار می کشید و بابک به آلبوم نگاه می کرد و افشین ساکت بود. من به لیوان نیمه خالی نگاه می کردم. لیوان را بلند کردم و به سلامتی ی نادر سر کشیدم، عرق پریده بود و حال نداد و من ترسیدم.

هیچ کس در بن بست بی انتها

مرد ایستاد. به تابلوی خیابان نگاه کرد که نوشته شده بود : خیابان بن بست بی انتها.

وارد شد و آرام به جلو حرکت کرد. مردی را دید که به دار آویخته شده بود و زیر پای او برگه ای بود. آنرا برداشت و بدون آنکه به برگه نگاه کند آنرا خواند. مرد،شهردار خیابان بن بست بی انتها بود و به جرم اینکه جواب سلام دختربچه ای را در خیابان نداده بود او را به دار آویخته بودند. دخترک پس از دیدن شهردار که به درخت آویخته بود عاشق او شد و خود را کشت.مردمی که برای تماشا آمده بودند با دیدن این صحنه همگی کف زدند و هورا کشیدند و آنقدر به این عمل ادامه دادند تا همگی مردند.

مرد به راه خود ادامه داد. در گوشه ی خیابان چهار سگ را دید که گربه ای را به خاطر اهانت به یک موش تکه تکه می کردند و مردمی که به تماشا آمده بودند به نشانه ی تایید سرشان را تکان میدادند. سگها پس از کشتن گربه موشها را به عنوان پاداش کشتند و خوردند و چون موشها به بیماری ی سرافکندگی مبتلا شده بودند باعث مرگ سگها شدند. تماشاگرها به خاطر اینکه بوی فسادشان باعث آلودگی ی مرده ها نشود خود را آتش زدند و از بین رفتند. مرد احساس غروری نسبت به این صحنه پیدا کرد و با تشویق آنها به راه خود ادامه داد.

در این لحظه شخصی از دادگاه با خوشحالی بیرون آمد. مرد وقتی علت را پرسید پی برد که او پس از سالها توانسته است مجوز حیات خود را باطل کند و با یک جعبه ی خالی به سرعت به طرف قبرستان رفت تا این خبرخوب را به مرده شور برساند.

کمی جلوتر صف طولانی از مردم ایستاده بودند تا از فروشگاه زندگی خون مسموم خریداری کنند،و زنی که جلوتر از همه ایستاده بود خواهش کرد که خون بیشتری به او بدهند،چون صاحب خانواده ای پر جمعیت است.

در داروخانه اسکلت فروشنده به چشم میخورد که تابلویی از گردن آویخته بود و با خشم زیاد روی آن نوشته بود: سیانور تمام شد.

بنگاه خیابان بن بست بی انتها بلندترین پشت بام شهر را به مزایده گذاشته بود و فقیرترین شهروند توانست در آن مزایده پیروز شود. با شادی و سرور کلید پشت بام را گرفت رفت بالا و خود را به پایین پرت کرد.

بر روی دیوارهای خیابان بن بست بی انتها تبلیغ های فراوانی از شرکتهایی بود که همگی مرگ تدریحی با سخترین شرایط را تبلیغ کرده بودند.

زنی به سرعت به طرف جوان رفت و اسلحه ای به او داد و با خواهش از او خواست تا او را بکشد. زن زشت بود و برای همین به دل جوان نشست. برای اینکه خواسته ی او را زمین نگذارد اسلحه را گرفت و تیری در شقیقه ی او خالی کرد. سر زن متلاشی شد و روی زمین افتاد. جوان ایستاد و خندید،زن بلند شد،اسلحه را از او گرفت،تشکر کرد و به طرف قبرستان با رقص دوید. هر کس از دیدن این صحنه لذت میبرد. جوان نیز ایستاده بود و هنوز میخندید،آنقدر که نفسش بند آمد و مرد.

پس از اینکه زن محو شد،مرد به حرکت خود ادامه داد. به تابلویی رسید که روی آن نوشته شده بود: انتهای خیابان بن بست بی انتها و در کنار تابلو خدا ایستاده بود. مرد جلو رفت و از خدا به خاطر این همه سختی و بدبختی تشکر کرد و او را در آغوش گرفت و آنقدر نسبت به خدا محبت نشان داد و او را در آغوش فشرد که خدا نتوانست نفس بکشد و مرد.

فرشته ها از دیدن این صحنه خوشحال شدند و خود را در آب انداختند.

خدا مرد،آب بخار شد،ماهیها مردند و فرشته ها دود شدند و مرد در خیابان به راه رفتن ادامه داد.

خدا

می خوابد روی تخت. نفس عمیقی میکشد و چشمانش را میبندد تا خدا را ببیند مثل شبهای قبل که شبهی است نشسته روی صندلی و میداند خدا بزرگ است و آنقدر دور که به اندازه پدرش شده که روی صندلی می نشست. از همان شبی که فهمید شبح کسی نیست جز خدا با او حرف میزند و خدا اما حرف نمیزند و فقط شبحی از سرش بالا و پایین میرود و شاید دستی زیر چانه میزند تا جوابش را نداده باشد. هر کاری که فردا میخواهد انجام بدهد از او سوال میکند و خدا هم جواب میدهد،با همان شبح سری که بالا و پایین میرود.برای انجام هر کاری اجازه میخواهد،از استخدام در شرکتی که قرار است کار کند تا باز کردن چشمانش که شبح سرش بالا میرود و او میداند که باید چشمانش را باز نکند. بوی چایی تازه دمی که از آشپزخانه می آید وادارش نمیکند که بلند شود. میترسد که خدا از دستش ناراحت شود و وقتی چشمانش را باز میکند مسخ شود،مارمولک یا هر حیوان غیر مقدس. نمیداند چرا خدا اجازه نداد، و باز با خدا حرف میزند و اجازه میگیرد که فردا برود رستوران غذا بخورد و خدا نه میگوید و به یک ساندویچ هم راضی نمیشود. او میداند که پول ندارد رستوران غذا بخورد. میخواهد برود سری به چایی بزند ولی شبح نه میگوید. او چشمانش را باز نمیکند. یادش می آید که خدا چند باری با او شوخی کرده بود. این بار اما شوخی نبود. سر قاطعانه بالا میرفت و میگفت: نه.

مدتی حرفی بینشان رد و بدل نشد،نمیدانست حرفی ندارد یا دوست ندارد حرفی بزند که دید دست شبح-همان دستی که مهربان بود و میدانست وقتی مشگلی داشته باشد روی سر حسش میکند- سایه بان چشمان شبح شد و این شانه ی خدا بود که تکان میخورد و فهمید که خدا گریه میکند. با دست روی میز دنبال دستمال کاغذی می گشت تا به خدا بدهدکه دید خدا کن فیکونی گفت و دستمالی آمد و زیر آن دستهای مهربان ناپدید شد.

تلفن زنگ زد،از خدا اجازه گرفت که جواب بدهد ولی این شانه های خدا بود که آنقدر تکان میخورد که صدای او را نمیشنید. خواست گریه ی خدا را نبیند چشمانش را باز کرد،تلفن را برداشت که کسی پشت آن گفت که مادرش در بیمارستان مرده است. گوشی را که گذاشت دستمالی از روی میز برداشت و نزدیک چشمانش برد و اینبار شانه های او بود که میلرزید. میدانست که کار خدا نیست،که او این کار را با او نمیکند. میخواست تقصیر دکتر باشد که دستانش لرزیده،که شب قبل زیاده روی کرده حتما که دستانش لرزیده و رگ را اشتباهی بریده.کار دکتر هم اگر نبود،دکتر هم اگر زیاده روی نکرده بود میخواست تقصیر سن مادرش باشد که آنقدر پیر بود که پشت تلفن سرفه اش میگرفت تا چند کلمه حرف میزد. میدانست که کار خدا نیست.

شانه هایش دیگر تکان نمیخورد.روی تخت خوابید،نفس عمیقی کشید و چشمهایش را بست ولی خدا را ندید. شبح صندلی بود ولی خدا دیگر نبود که سوال کند تقصیر چه کسی بود که مادرش مرد. شبح صندلی آرام نشسته بود در فضای پشت چشمانش و هر چه خدا را صدا میکرد نیامد. میدانست که خدا همان نزدیکیهاست. میدانست که صدای او را میشنود و حتما نمیخواهد که بیاید. حتما نمیخواهد جواب سوالش را بدهد. چشمانش را باز کرد،آخرین دستمال را برداشت،روی چشمانش گذاشت و شانه هایش شروع کردند به لرزیدن.